alle artikelen

De missie van Menno Smidts: ICT leveren in het belang van scholen

Wanneer we Menno Smidts spreken is hij net een maand alleen directeur van APS IT-diensten. Smidts had vijf jaar de tijd om aan de zijde van Nico van Tricht aan zijn nieuwe functie te wennen. Zijn missie? ICT leveren in het belang van scholen, van welke leverancier dan ook.

Toen APS IT-diensten 25 jaar terug begon, hadden scholen hooguit een paar losstaande computers, waarop Windows en Office draaiden. In 1995 werden de eerste netwerken aangelegd en rond 2012 kwam de cloud in opkomst. “Scholen zagen ICT in de begintijd vooral als kostenpost, niet als een bijdrage aan de kwaliteit van het onderwijs”, signaleert Smidts. “ICT, dat waren ‘apparaten’ en software die ze zo voordelig mogelijk wilden aanschaffen. Daarbij kwam dat veel scholen de regie over de infrastructuur uitbesteedden aan netwerkbeheerders en daarmee ook het dossier ICT. Tegenwoordig is dat anders: scholen moeten een afweging maken tussen wat ze uitbesteden en zelf in de hand houden. Van complexe zaken, zoals het beheer van enorme aantallen leerlingen, apparaten, koppelingen tussen Parnassys, Office 365, Google of Basispoort, kan ik me prima voorstellen dat je die uitbesteedt. Maar houd altijd zelf de touwtjes in handen!”

En dus raadt Smidts scholen aan zelf een scherpe visie te hebben op de inzet van ICT en zich te verdiepen in alle bijkomende vraagstukken zoals: hoe krijg je leerkrachten mee? Hoe overwin je weerstand? Waar heeft software didactisch meerwaarde? Hoe ondersteunt het betere samenwerking? Daarbij is het goed om te luisteren naar ideeën van leveranciers, maar neem zelf de regie en ontwikkel je eigen visie en weet waar je naar toe wilt en hoe.

Professionaliseringsslag bij scholen

Gelukkig ziet hij bij veel basisscholen en besturen een duidelijke professionaliseringsslag: “Met het professionaliseren van de ICT-voorzieningen op scholen, professionaliseerde ook de ICT-functie. De eerste BIC’ers trokken nog zelf de kabeltjes, maar inmiddels hebben ze meer een regiefunctie, dichter op de beslissers in het bestuur. Bovendien worden ook die besturen groter en professioneler.

Bij die scholen wil hij met APS IT-diensten goed blijven aansluiten. Allereerst door software grootschalig in te kopen. Zo hebben APS IT-diensten, SLBdiensten en SURFmarket gezamenlijk al veel inkoopvoordeel kunnen bereiken. “Wij vertegenwoordigen samen ruim vijf miljoen gebruikers: iedere euro per gebruiker die we besparen levert daarom veel geld op voor het onderwijs. Het gaat richting leveranciers niet alleen om financieel voordeel. We kunnen ook betere voorwaarden bedingen. Toen we acht jaar geleden begonnen alles op te slaan in de cloud, ontstond er ook veel discussie over het eigendom van die data. Wij sloten indertijd het eerste cloudcontract met Microsoft: namens alle scholen hebben we met hen afgesproken dat data die in een Microsoft-omgeving wordt opgeslagen altijd van de scholen zelf blijft. Dat ligt zwart-op-wit vast en was toen revolutionair. We hebben er samen hard aan gewerkt om dat goed te regelen voor de scholen en daar ben ik trots op. In de toekomst wil ik de scholen hier nog intensiever bij betrekken.”

Door grootschalig inkopen, blijven de prijzen laag en houden scholen geld over voor andere zaken. “Mijn advies zou zijn om dat geld vooral te besteden aan opleiding en ontwikkeling. Willen scholen de voordelen van ICT echt benutten, dan moeten ze in mensen investeren. Wanneer scholen beter snappen wat er kan en zij goed omgaan met alle mogelijkheden, zijn ze ook een betere gesprekspartner voor leveranciers. En die hebben op hun beurt weer meer aan goed opdrachtgeverschap.”

Investeren in een goede

BIC’er En daar hoort volgens hem investeren in een hele goede BIC’er én in een goede onderwijskundige ICT’er bij. “Geef hen ruimte en budget. Een goede ICT’er kost gewoon geld. En dan moet je ook nog iemand hebben die het onderwijs snapt: die zijn helemaal schaars. ICT is complex en kan heel duur worden als je verkeerde keuzes maakt. Investeer in goede mensen. Een hele goede ICT’er levert namelijk geld en betere ondersteuning van het onderwijs op.”

Naast goedkoop inkopen, wil APS IT-diensten scholen ook helpen hun investering in ICT goed te laten renderen en ervoor zorgen dat ze de juiste investeringen doen. Door advies te geven over licenties, hulp te bieden bij aanbestedingen, bijvoorbeeld via het nieuwe Dynamisch aankoopsysteem (zie pagina 30) en te adviseren bij keuzes rondom visie, investeringen, trainingen en implementaties. “We willen scholen nog meer dan vroeger helpen meer waarde uit ICT te halen. Dat doen we door het geven van trainingen en advies en het organiseren van studiereizen.”

Nederlands basisonderwijs goed bezig

“Nederlandse basisscholen onderschatten zichzelf nog weleens, maar ons onderwijs doet het internationaal geweldig goed. Dat merken we tijdens de studiereizen naar het buitenland. Op de duurste privéscholen in Seattle, waar het schoolgeld 35.000 euro is, lopen kinderen rond met de nieuwste Surface. Maar onze leerlingen doen veel meer met de devices die we hier hebben. Als het om digitalisering gaat, lopen wij enorm voorop.” Nederland is daarbij een gunstig land voor ICT-ontwikkelingen. Het is dichtbevolkt en beschikt over razendsnel internet. Bovendien nam door de pc-privéregelingen in de jaren 90 de pc-adoptie in gezinnen en scholen snel toe. “Daarbij komt: leerkrachten zijn van een hoog niveau, hebben hart voor hun vak en pakken nieuwe ontwikkelingen snel op. De cultuur in ons land is om zaken beter te maken; we zijn nooit tevreden en willen verder. Al die elementen bieden een hele stabiele basis waarop scholen kunnen innoveren.”