Stimuleren van 21e eeuwse vaardigheden

Vier tips om laagdrempelig te starten met programmeren in de klas

Het is niet altijd even makkelijk om de leerlingen op een creatieve manier mee te nemen door de 11 competenties die horen bij de 21e eeuwse vaardigheden. Want hoe kun je bijvoorbeeld de competentie programmeren stimuleren in de klas? In dit artikel geven we 4 simpele tips zodat je laagdrempelig aan de slag kunt in de klas – zonder dure robots aan te schaffen. Vaak zijn lespakketten en lesideeën namelijk gratis te vinden en gebruiken.

Scratch

Scratch is een online programmeertaal voor kinderen. Met Scratch kunnen kinderen animaties, spelletjes en muziek maken. Gebruik Scratch bijvoorbeeld voor een onderwerp waar jullie op dat moment tijdens de geschiedenis- of aardrijkskundeles mee bezig zijn. Zo zetten leerlingen de geleerde stof gelijk in en gaan ze er op een andere manier mee aan de slag. Je hebt voor Scratch geen aanvullende hardware nodig, enkel een computer met internet. 

Als leerkracht kun je online tal van Scratch kaarten vinden, die je gewoon gratis kunt gebruiken. Bekijk bijvoorbeeld deze kaarten eens.

HelloRuby

HelloRuby is een kinderboekenreeks die uitdaagt om met programmeren aan de slag te gaan. In de verhalen, geschreven door een Finse auteur, moeten problemen opgelost worden door middel van een aantal stappen. Worden de stappen niet in de juiste volgorde ondernomen, dan gaat het verkeerd. Net als bij programmeren dus. 

Bij elk hoofdstuk hoort een activiteit die je met de klas kunt uitvoeren. Ook kun je de Nederlandse website bekijken voor extra ideeën tijdens de les. Bouw bijvoorbeeld je eigen computer. Onderaan deze pagina vind je tal van lesideeën. 

Unplugged

Unplugged programmeren gaat over programmeren zonder dat je er een computer (of andere vorm van technologie) voor nodig hebt. Ook op die manier kun je leerlingen meenemen in de wereld van programmeren. Leer kinderen bijvoorbeeld binair tellen en laat iedereen zijn eigen naam in binaire getallen schrijven. Kijk hier voor een handig lesidee over binair tellen. 

Een andere vorm van Unplugged programmeren is de Hagelslag robot, wellicht heb je daar weleens van gehoord. Want welke stappen neem je als je een boterham met hagelslag smeert? Je gebruikt deze opdracht om een interactieve les te geven waar je samen aan de slag gaat met coderen. Tijdens leer je meer over eenvoudige algoritmes. Bekijk meer over dit lesidee

Meer informatie en lesideen vind je op deze (Engelstalige) website

Micro:bit

De micro:bit ken je waarschijnlijk wel. Met deze kleine computer kun je programmeren in de online omgeving makecode.com. Met de 25 kleine LED-lampjes op de micro:bit kun je pictogrammen, cijfers en letters laten verschijnen. Hiermee kun je bijvoorbeeld een dobbelsteen maken, maar ook spelletjes of een afstandbestuurbare auto. Met de sensoren (temperatuur, versnelling, licht) kun je betekenisvolle projecten maken. Je kunt zelfs motoren, ledlampjes, ledstrip of een extra speaker aan de micro:bit koppelen. Dit speelt zowel in op technische, creatieve en programmeervaardigheden van leerlingen. 

Het leukste is om de micro:bit te gebruiken voor de groepen 7 en 8, omdat het net wat complexer is als eerdere tips die we gaven. Normaliter ga je voor lagere groepen met Scratch aan de slag, en de micro:bit komt daarna.

Wil je aan de slag met de micro:bit? Bekijk bijvoorbeeld deze website even. Op deze pagina staan allerlei handige Quickstart kaarten die je direct in je klas kunt gebruiken.